00:00
01:00
02:00
03:00
04:00
05:00
06:00
07:00
08:00
09:00
10:00
11:00
12:00
13:00
14:00
15:00
16:00
17:00
18:00
19:00
20:00
21:00
22:00
23:00
00:00
01:00
02:00
03:00
04:00
05:00
06:00
07:00
08:00
09:00
10:00
11:00
12:00
13:00
14:00
15:00
16:00
17:00
18:00
19:00
20:00
21:00
22:00
23:00
Ուղիղ եթեր
09:00
4 ր
Հայկ Խալաթյան
Վերջին տարիներին ՀՀ-ՌԴ հարաբերություններում ճգնաժամը խորանում ու լրջանում է.Խալաթյան
09:05
5 ր
Թաթուլ Մանասերյան
Այդ ամենը ՀՀ գործընկերների մոտ անխուսափելիորեն առաջացրել է բացասական սպասումներ.Մանասերյան
09:11
9 ր
Վարդան Ոկանյան
Իրանի հետ չհամագործակցելը ուղղակի վնասում է Հայաստանի կենսական շահերին.Ոսկանյան
09:21
4 ր
Ուղիղ եթեր
09:26
3 ր
Ուղիղ եթեր
09:37
22 ր
Ուղիղ եթեր
10:00
5 ր
Ուղիղ եթեր
10:05
32 ր
Ուղիղ եթեր
11:01
6 ր
Հայկ Խալաթյան
Վերջին տարիներին ՀՀ-ՌԴ հարաբերություններում ճգնաժամը խորանում ու լրջանում է.Խալաթյան
11:08
5 ր
Վարդան Ոկանյան
Իրանի հետ չհամագործակցելը ուղղակի վնասում է Հայաստանի կենսական շահերին.Ոսկանյան
11:14
4 ր
Ուղիղ եթեր
13:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
14:00
6 ր
Ռուստամ Բադասյան
Պետեկամուտների կոմիտեն կընդառաջի արտագնա աշխատանքի մեկնողներին, օրենսդրական փոփոխություններ կարվեն․Բադասյան
14:07
10 ր
Ուղիղ եթեր
17:00
6 ր
Արմեն Գրիգորյան
«Հայաստանն Ադրբեջանից ստացել է խաղաղության պայմանագրի վերաբերյալ Բաքվի տարբերակը․Գրիգորյան
17:07
11 ր
5 րոպե Դուլյանի հետ
Մեր աններելի բացթողումը. չզգացինք, թե ինչպես վերափոխվեցին տարածաշրջանն ու Ադրբեջանը
18:05
8 ր
Ուղիղ եթեր
19:00
5 ր
Հայկազ Ֆանյան
ՀՀ-ի 2024թ.-ի տնտեսակա աճի մասին Համաշխարհային բանկի զուսպ գնահատականներն ավելի իրատեսական են թվում.Ֆանյան
19:18
4 ր
Ուղիղ եթեր
09:00
5 ր
Ուղիղ եթեր
09:27
7 ր
Ուղիղ եթեր
09:34
26 ր
Ուղիղ եթեր
10:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
10:10
50 ր
Ուղիղ եթեր
11:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
13:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
14:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
17:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
18:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
19:00
8 ր
ԵրեկԱյսօր
Եթեր
ք. Երևան106.0
ք. Երևան106.0
ք. Գյումրի90.1

Ո՞Ւր է անհետացել Թբիլիսիի ամենամեծ հայկական եկեղեցին` Հայոց վանքը

© HayartunВанкский собор, Аранцванк или Паша-ванк – Собор Святых Отцов, впоследствии – Сурб Аствацацин (Пресвятой Богородицы) - армянский кафедральный собор, крупнейшее культовое сооружение старого Тифлиса.
Ванкский собор, Аранцванк или Паша-ванк – Собор Святых Отцов, впоследствии – Сурб Аствацацин (Пресвятой Богородицы) - армянский кафедральный собор, крупнейшее культовое сооружение старого Тифлиса. - Sputnik Արմենիա
Բաժանորդագրվել
Թբիլիսիի կենտրոնում (Աթոնելիի փողոց, նախկին` Վանքի մեծ փողոց) մի քանի դար գտնվում էր քաղաքի մեծագույն և նշանավոր կառույցներից մեկը` Թբիլիսիի հայոց եկեղեցին։ Այսօր դրանից մնացել է միայն զանգակատունն ու շենքի մի մասը, որը բնակելի տան է վերածվել։

Լաուրա Սարգսյան, Sputnik.

Գլխավոր եկեղեցին գմբեթավոր բազիլիկ էր՝ կազմված երեք գմբեթից, որոնք տեղակայված էին իրար կողքի։ Եկեղեցում կա երեք խորան, որոնք պատկերազարդված են Սուրբ Աստվածամոր, Սուրբ Առաքյալների և Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի պատկերներով. բարձրորակ աղյուս հայկական և պարսկական զարդարվեստի տարրերով։ Թերևս, այսպես կարելի է նկարագրել հանրահայտ հայկական առաքելական վանական համալիրը։

Ամբողջ համալիրից մնացել է միայն զանգակատունն ու շենքի այն մասը, որը հայկական եկեղեցու Վրաց–Իմերիթական թեմի արքեպիսկոպոսի նստավայրն է։ Հիմա նստավայրի տեղում բնակելի տուն է, իսկ եկեղեցու տեղում` թիվ 104 դպրոցը։

© HayartunԹբիլիսիի հին հայկական վանքային համալիրը
Ванкский собор, Аранцванк или Паша-ванк – Собор Святых Отцов, впоследствии – Сурб Аствацацин (Пресвятой Богородицы) - армянский кафедральный собор, крупнейшее культовое сооружение старого Тифлиса. - Sputnik Արմենիա
Թբիլիսիի հին հայկական վանքային համալիրը

«Տաճարը սկսեց անկում ապրել անցած դարի 30–ական թվականներին, Վրաստանի խորհրդայնացումից հետո։ Քաղաքի իշխանությունները հայերի ստորագրություններն էին հավաքում` տաճարը քանդելու թույլտվություն ստանալու համար։ Ով ստորագրությունը չէր տալիս, շանտաժի էին ենթարկում կամ գնդակահարում»,– Sputnik Արմենիայի թղթակցի հետ զրույցում ասաց Թբիլիսիում «Հայարտուն» հայկական մշակույթի կենտրոնի տնօրեն Լևոն Չիդիլյանը։

Իշխանությունները դիմել են հայ հոգևորականներին` պահանջելով եկեղեցին քանդելու թույլտվություն տալ։ Եկեղեցու հոգևորականներից մեկը քաղաքավարի պատասխանել է. «Ես չեմ կառուցել եկեղեցին, որ խնդրեմ քանդել այն», և երկու օր անց նա անհետացել է։

© HayartunԹբիլիսիի հին հայկական վանքային համալիրը
Ванкский собор, Аранцванк или Паша-ванк – Собор Святых Отцов, впоследствии – Сурб Аствацацин (Пресвятой Богородицы) - армянский кафедральный собор, крупнейшее культовое сооружение старого Тифлиса. - Sputnik Արմենիա
Թբիլիսիի հին հայկական վանքային համալիրը

Եկեղեցին փլուզել են 1938 թվականին։ Հայ քաղաքացիների աճող դժգոհությունը մեղմելու համար եկեղեցու տեղում կառուցում են 104–րդ հասարակական դպրոցը, որը գործում է մինչ օրս և Թբիլիսիի միակ հայկական դպրոցն է։ Քանդվել է նաև վանական համալիրին կից միջնադարյան հայկական գերեզմանոցը։

Տաճարի տարիքի մասին ստույգ տեղեկություն չկա։ Որոշ աղբյուրները պնդում են, որ այն կառուցվել է Գրիգոր Լուսավորչի օրոք, այսինքն` IV դարում, մյուսները 931 թիվն են նշում, իսկ որոշ աղբյուրները խոսում են XVI վերջին քառորդի մասին։

1901 թվականին տաճարն ամբողջովին վերականգնվել է բարեգործ Ալեքսանդր Մանթաշովի միջոցներով։

© HayartunԹբիլիսիի հին հայկական վանքային համալիրը
Ванкский собор, Аранцванк или Паша-ванк – Собор Святых Отцов, впоследствии – Сурб Аствацацин (Пресвятой Богородицы) - армянский кафедральный собор, крупнейшее культовое сооружение старого Тифлиса. - Sputnik Արմենիա
Թբիլիսիի հին հայկական վանքային համալիրը

Տաճարը ապաստարան և հոգևոր տուն է եղել բազմաթիվ հայ գործիչների համար, այդ թվում` գրող Հովհաննես Թումանյանի, իսկ տաճարի պանթեոնում թաղված էին զորապետ Միքայել Լորիս-Մելիքովը, ազգությամբ հայ Թբիլիսիի քաղաքապետները, դրամատուրգ Գաբրիել Սունդուկյանը, Ալեքսանդր Մանթաշովը, հոգևորական Գաբրիել Այվազովսկին և ուրիշներ։

Տաճարի և գերեզմանոցի փլուզումից հետո աճյունների փրկված մասերը վերաթաղվել են Խոջիվանքում, մյուս մասը` Սուրբ Գևորգ հայ առաքելական եկեղեցու բակում։

XX դարի սկզբում տաճարում ապաստարան են գտել 1915 թվականին Արևմտյան Հայաստանից գաղթած հայերը։

Русская версия

Լրահոս
0