00:00
01:00
02:00
03:00
04:00
05:00
06:00
07:00
08:00
09:00
10:00
11:00
12:00
13:00
14:00
15:00
16:00
17:00
18:00
19:00
20:00
21:00
22:00
23:00
00:00
01:00
02:00
03:00
04:00
05:00
06:00
07:00
08:00
09:00
10:00
11:00
12:00
13:00
14:00
15:00
16:00
17:00
18:00
19:00
20:00
21:00
22:00
23:00
Ուղիղ եթեր
09:00
5 ր
Սուրեն Սուրենյանց
Հայաստանն արկածախնդիր մոտեցում է որդեգրել․ Սուրեն Սուրենյանց
09:07
6 ր
Սամվել Ճզմաչյան
Նոր խաղացողի մուտքը բանկային համակարգ վատ չէ․ Սամվել Ճզմաչյան
09:13
7 ր
Միքայել Բադալյան
Էրմիտաժի տնօրենը կգա Հայաստան․ Միքայել Բադալյան
09:22
6 ր
Ուղիղ եթեր
09:29
7 ր
Ուղիղ եթեր
09:37
23 ր
Ուղիղ եթեր
10:00
7 ր
Ուղիղ եթեր
10:08
48 ր
Ուղիղ եթեր
11:00
6 ր
Ուղիղ եթեր
13:00
6 ր
Տիգրան Տեր-Մարգարյան
Կրակել են Երևանի Նոր Նորքի թաղապետարանի լուսամուտներին. Տիգրան Տեր-Մարգարյան
13:07
1 ր
Դանիել Ազատյան
Ամերիաբանկի և HSBC-ի գործարքները հնարավորինս թափանցիկ են. Դանիել Ազատյան
13:08
4 ր
Սամվել Ճզմաչյան
Նոր խաղացողի մուտքը բանկային համակարգ վատ չէ․ Սամվել Ճզմաչյան
13:13
7 ր
Արման Թաթոյան
Ադրբեջանի զինծառայողները Ներքին Հանդի դպրոցի անմիջական հարևանությամբ են. Արման Թաթոյան
13:21
3 ր
Սուրեն Սուրենյանց
Հայաստանն արկածախնդիր մոտեցում է որդեգրել․ Սուրեն Սուրենյանց
13:25
6 ր
Միքայել Բադալյան
Էրմիտաժի տնօրենը կգա Հայաստան․ Միքայել Բադալյան
13:31
6 ր
Արսեն Հարությունյան
Յուրքանչյուր ոսկե մեդալ շատ դժվարություններ հաղթահարելու արդյունք է․ Արսեն Հարությունյան
13:39
1 ր
Արման Անդրեասյան
Գնացել էի Բուխարեստ չեմպիոնության համար․ Արման Անդրեասյան
13:41
1 ր
Ուղիղ եթեր
14:00
7 ր
Տիգրան Տեր-Մարգարյան
Կրակել են Երևանի Նոր Նորքի թաղապետարանի լուսամուտներին. Տիգրան Տեր-Մարգարյան
14:08
1 ր
Արամ Սաֆարյան
Ռուսաստանյան շուկան շարունակելու է գրավիչ մնալ բարեկամ երկրների բիզնեսի համար. Արամ Սաֆարյան
14:21
8 ր
Թաթուլ Մանասերյան
ՀՀ տնտեսական աճի հիմնական բաղադրիչը կարող է դառնալ արտահանումը դեպի ԵԱՏՄ. Թաթուլ Մանասերյան
14:30
7 ր
Ուղիղ եթեր
17:00
7 ր
Ուղիղ եթեր
18:00
7 ր
5 րոպե Դուլյանի հետ
«Խաղաղության գործընթացը կա՛մ ողջ է, կա՛մ մեռած՝ երկուսից մեկը»․ 5 րոպե Դուլյանի հետ
18:08
8 ր
Ուղիղ եթեր
19:00
5 ր
Կիրո Մանոյան
Արցախի կորուստը ժամանակավոր է. Կիրո Մանոյան
19:06
10 ր
Թաթուլ Մանասերյան
Արցախցիների 15 տոկոսից ավելին լքել է Հայաստանի տարածքը. Թաթուլ Մանասերյան
19:23
1 ր
Սերգեյ Կոպիրկին
Հայ և ռուս ժողովուրդների խորքային կապի ավանդույթները պետք է փոխանցել սերունդներին. Սերգեյ Կոպիրկին
19:33
2 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
09:21
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
10:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Ուրիշ նորություններ
10:47
5 ր
Ուղիղ եթեր
Մամուլի տեսություն
10:48
17 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
11:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
13:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
14:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
17:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
18:00
46 ր
Ուղիղ եթեր
Լուրեր
19:00
46 ր
ԵրեկԱյսօր
Եթեր
ք. Երևան106.0
ք. Երևան106.0
ք. Գյումրի90.1

«Գեղցոնց ժամ». ինչո՞ւ են Գյումրիում առանձին եկեղեցի կառուցել գյուղից եկածների համար

© SputnikЦерковь Сурб Григор Лусаворич в Гюмри
Церковь Сурб Григор Лусаворич в Гюмри - Sputnik Արմենիա, 1920, 31.05.2021
Բաժանորդագրվել
Sputnik Արմենիան «Մշակութային հայրաքաղաք» նախագծի շրջանակներում ներկայացնում է Գյումրիի եկեղեցիներից մեկը՝ Սբ. Գրիգոր Լուսավորիչն իր ստեղծման հետաքրքիր պատմությունով:

Եթե գյումրեցիներին հարցնեք, թե որն է Սբ. Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին, քչերը կպատասխանեն: Շատերի համար դա եղել ու մնում է «Գեղցոնց ժամը»: Հետաքրքիր վարկածներ կա եկեղեցու անվան հետ կապված։

© SputnikՍբ. Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին
«Գեղցոնց ժամ». ինչո՞ւ են Գյումրիում առանձին եկեղեցի կառուցել գյուղից եկածների համար - Sputnik Արմենիա, 1920, 31.05.2021
Սբ. Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին

Դրանցից մեկի համաձայն՝ եկեղեցին կառուցվել է «Ձորի մայլա» կոչվող թաղամասի բնակիչների հանգանակություններով։ Այն ունեցել է եռանավ կենտրոնագմբեթ կառույց և փոքր զանգակատուն։ Եկեղեցու հարակից տարածքի բնակիչները զբաղվել են հողագործությամբ և անասնապահությամբ։ Դրա համար էլ ժողովուրդը եկեղեցին անվանել է «Գեղցոնց ժամ»։

Մեկ այլ վարկածով՝ գյումրեցիները, չցանկանալով, որ հարակից գյուղերից եկած բնակիչները կեղտոտ կոշիկներով իրենց հետ նույն տեղում աղոթեն, խեթ էին նայում գյուղից եկածներին՝ նրանց ի վերջո ստիպելով առանձին եկեղեցի կառուցել:

© SputnikՏեր Փավստոս քահանա Սարգսյան
«Գեղցոնց ժամ». ինչո՞ւ են Գյումրիում առանձին եկեղեցի կառուցել գյուղից եկածների համար - Sputnik Արմենիա, 1920, 31.05.2021
Տեր Փավստոս քահանա Սարգսյան

«Մի քանի տեսակետ կա, բայց առավել հավանական է այն, որ գյուղից եկածների հետ նույն եկեղեցում չշփվելու համար տարանջատում է տեղի ունեցել, քանի որ հին գյումրեցիներն այդ հարցում շատ խիստ են եղել ու չեն շփվել նրանց հետ»,-նշում է եկեղեցու հովիվ Տեր Փավստոս քահանա Սարգսյանը։

Սբ. Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին հիմնադրվել է 1818 թվականին՝ ավելի վաղ, քան Գյումրի Սբ. Աստվածածին (Յոթ Վերք) կամ Սբ. Նշան եկեղեցիները։  Ի սկզբանե այն ընդհանուր էր, սակայն տեսնելով, որ այդտեղ ավելի շատ հավաքվում են գյուղից եկածները, գյումրեցիներն իրենք են որոշել այլ եկեղեցի կառուցել ու «առանձնանալ»։

© SputnikԵկեղեցու հիմնադիրները եկվոր քահանաներ են եղել՝ Տեր Պետրոսն ու Տեր Ավագը
«Գեղցոնց ժամ». ինչո՞ւ են Գյումրիում առանձին եկեղեցի կառուցել գյուղից եկածների համար - Sputnik Արմենիա, 1920, 31.05.2021
Եկեղեցու հիմնադիրները եկվոր քահանաներ են եղել՝ Տեր Պետրոսն ու Տեր Ավագը

Կան նաև վարկած, որ եկեղեցու հիմնադիրները եկվոր քահանաներ են եղել՝ Տեր Պետրոսն ու Տեր Ավագը: Նկատելով, որ քաղաքում բնակիչների միջև տարանջատում կա, նրանք կառուցել են եկեղեցի հատուկ եկվորների համար։

Խորհրդային Միության տարիներին եկեղեցու գմբեթը քանդել են և այն վերածել են պահեստի։ 1926 թվականի երկրաշարժը տեսած եկեղեցին 1988 թվականի Սպիտակի երկրաշարժից կրկին խարխլվեց, բայց կանգուն մնաց։ Չնայած ձեռնարկված քայլերին՝ 2003 թվականին եկեղեցին ինքնափլուզվեց։ Կանգուն մնաց միայն ժամերգության գավիթը:

© SputnikՏերյան փողոցում մինչ օրս պահպանվում է «Կալոշի արգելանք» նշանը
«Գեղցոնց ժամ». ինչո՞ւ են Գյումրիում առանձին եկեղեցի կառուցել գյուղից եկածների համար - Sputnik Արմենիա, 1920, 31.05.2021
Տերյան փողոցում մինչ օրս պահպանվում է «Կալոշի արգելանք» նշանը

Եկեղեցու վերականգնման աշխատանքները Շիրակի թեմի առաջնորդ Միքայել եպիսկոպոս Աջապահյանի օրհնությամբ մեկնարկեցին 2014 թվականին՝ ծնունդով գյումրեցի, սոչիաբնակ բարերար Գագիկ Պետրոսյանի հանգանակությունների շնորհիվ, ու ավարտվեցին 2015-ին։

Ի դեպ, Գյումրիում գյուղացիների մուտքը ոչ միայն եկեղեցի, այլ նաև ընդհանրապես քաղաք է արգելված եղել: Քաղաքի ներկայիս Տերյան փողոցում մինչ օրս պահպանվում է «Կալոշի արգելանքը» (գյումրեցիների մոտ կալոշը գյուղացիների նշանն է համարվել), որը, Հայկ Դեմոյանի տեղեկացմամբ, տեղադրվել է 1919 թվականին։

© SputnikՍբ. Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին
«Գեղցոնց ժամ». ինչո՞ւ են Գյումրիում առանձին եկեղեցի կառուցել գյուղից եկածների համար - Sputnik Արմենիա, 1920, 31.05.2021
Սբ. Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին
Լրահոս
0