06:00 20 փետրվարի 2018
Ուղիղ եթեր
Русская православная церковь в Ереване

Քանաքեռի տաճարի ճակատագրի հեգնանքը

© Sputnik/ Асатур Есаянц
Հայաստան
Ստանալ կարճ հղումը
39940

Եկեղեցու շինարարությունը որևէ արտառոց բանով աչքի չէր ընկնում, այդուհանդերձ, տաճարը չափազանց յուրօրինակ է

Անի Լիպարիտյան, Sputnik.

Ամբողջ աշխարհի ուղղափառ քրիստոնյաները հունվարի 7-ին նշում են Սուրբ Ծնունդը: Հայաստանի ռուսական ուղղափառ գլխավոր եկեղեցում հինգշաբթի անցկացվեց հանդիսավոր պատարագ: Տաճարի շենքը ժամանակին ծառայում էր որպես մշակույթի տուն, այստեղ անցկացվում էին պարի երեկոներ:

Протоиерей Арсений Григорьянц, Благочинный Ереванского церковного округа
Асатур Есаянц
Երևանի Սուրբ Աստվածածին ռուսական եկեղեցու ավագ երեց Արսենի Գրիգորյանց

Երևանի Սուրբ Աստվածածին ռուսական եկեղեցու ավագ երեց Արսենի Գրիգորյանցը Sputnik Արմենիային տված հարցազրույցում պատմեց մի քանի հետաքրքիր փաստ` կապված եկեղեցու հետ:

– Եկեղեցին հիմնադրվել է 1912 թվականին: Առաջին եկեղեցական արարողությունն անցկացվել է 1916 թվականին: Երբ վանքը փակվեց, այն սկսեց ծառայել դաշնակների համար որպես հոսպիտալ: Այնուհետև այն մի շարք փոփոխություններ կրեց. խորհրդային տարիներին ավերվեցին գմբեթն ու զանգակատունը, վանքը վերածվեց Մշակույթի տան ու կինոթատրոնի:

Церковь служила Домом культуры в советское время
Асатур Есаянц
Եկեղեցին խորհրդային տարիներին ծառայել է որպես Մշակույթի տուն

Ավագ տարիքի մարդիկ պատմում էին, որ հիշում են, թե ինչպես էին այստեղ մարդիկ պարում:

Կա ևս մեկ հետաքրքիր պատմություն. Հայաստան էր եկել տարեց մի ղազախ, ով այստեղ ծառայել էր 60-ականներին: Նա Հայաստանի նախագահին նամակ էր գրել` իր զինվորական ծառայության անցկացման վայրն այցելելու խնդրանքով:

Նախագահն արձագանքել էր նրա խնդրանքին, նրան օգնել էին Հայաստան գալ: Նա այցելեց մեր եկեղեցի այն ժամանակ, երբ Մշակույթի տան հին ջահն էին հանում, ու շինարարություն էր ընթանում:

Храм Покрова Пресвятой Богородицы и Приснодевы Марии в Ереване
Асатур Есаянц
Երևանի Սուրբ Աստվածածին ռուսական եկեղեցին

Մտավ տաճար, տեսավ այդ ջահն ու լաց եղավ: Ղազախն այստեղ կինոմեխանիկ է եղել, զինվորներին ֆիլմեր է ցուցադրել: Նա հին լուսանկար բերեց, որն այժմ գտնվում է մեր արխիվում:

Երիտասարդ մեխանիկի պատկերով հենց այդ լուսանկարն է հրապարակվել «Քանաքեռի կանթեղ» ("Канакерская лампада") եկեղեցական բրոշյուրում: Նա պատմեց մեզ, թե ինչպես է այստեղ ծառայել, ֆիլմեր ցուցադրել:

церковная брошюра Канакерская лампада
Асатур Есаянц
«Քանաքեռի կանթեղ» եկեղեցական բրոշյուրը

Եկեղեցու պատմությունը սկիզբ է առնում 20-րդ դարի սկզբից, երբ ռուս կայսր Նիկոլայ Երկրորդը ճարտարապետների առջև խնդիր դրեց` նախագծել ոչ թանկ, ոչ մեծ, սակայն շատ մարդ տեղավորող տաճար զինվորների համար։

Արդյունքում, ինչպես տեսնում եք, մենք յուրահատուկ տաճար ունեցանք: Սովորաբար ուղղափառ եկեղեցիները կառուցում են այնպես, որ դրա բարձրությունն ավելի լինի, քան լայնությունը: Իսկ մեր եկեղեցին այնքան էլ բարձր չէ, սակայն հիմքի մոտ լայն է:

Հենց այդպես է եղել զինվորական եկեղեցու տիպային նախագիծը: Այն նախագծել է Ֆյոդր Վերժբիցկին։ Արդյունքում 1902-ին կայսրը ստորագրեց զինվորական եկեղեցի կառուցելու նախագիծը։ Այս նախագծով են կառուցել մի շարք եկեղեցիներ, ներառյալ Սուրբ Աստվածածին վանքը:

Храм Покрова Пресвятой Богородицы и Приснодевы Марии в Ереване
Асатур Есаянц
Երևանի Սուրբ Աստվածածին ռուսական եկեղեցին

Նմանատիպ տաճար կա նաև Գյումրիում: Դա Արսենի Սերբսկու նախկին եկեղեցին է, որն այժմ չի գործում, քանի որ այնտեղ վերականգնողական աշխատանքներ են ընթանում։

Նմանատիպ եկեղեցիներ կան նաև Բաքվում, Արևմտյան Հայաստանի տարածքում և Ռուսաստանի Պսկովի շրջանում:

Քանաքեռում այս վանքի հետ համատեղ կառուցվել է վեց շենք՝ սպաների, հոգևորականների տներ ու զորանոցներ:

Մենք վերջերս նշեցինք վանքի հիմնադրման հարյուրամյակը, շուտով էլ կնշենք հարյուրամյակն այն պահից, երբ սկսեց գործել եկեղեցին, որը վերաօծվեց 1991 թվականին: Մինչ այդ հայտնի չէր, թե որ տոնի առիթով է առաջին անգամ օծվել եկեղեցին։

Եկեղեցին վերաբացվեց Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի տոնին: Եվ այսօր այն կոչվում է Աստվածածին: Շատ տարիներ անց միայն մենք իմացանք, որ նա ի սկզբանե նույնպես օծվել էր որպես Աստվածածին:

Այսօր մենք նշում ենք Սուրբ Ծնունդը: Մեզ մոտ հաղորդություն ստացան հարյուրավոր երեխաներ, երգեցին, հետո նվերներ ստացան: Սուրբ Ծնունդը մանկական տոն է` Աստծո զավակի ծննդյան տոնը:

Русская православная церковь в Ереване
Асатур Есаянц
Երևանի Սուրբ Աստվածածին ռուսական եկեղեցին

Գլխավոր թեմաներ