03:06 20 հուլիսի 2018
Ուղիղ եթեր
  • USD480.60
  • GBP624.64
  • EUR557.74
  • RUB7.57
Արտավազդ Փելեշյան

Արտավազդ Փելեշյանի «Դրոշմման ժամանակը» նվաճել է Մոսկվան

© Sputnik / Асатур Есаянц
Մշակույթ
Ստանալ կարճ հղումը
9920

Մոսկվայի Ժողովրդական տնտեսության ձեռքբերումների ցուցահանդեսի (ԺՏՁՑ) տաղավարներից մեկում կայացել է հանճարեղ հայ ռեժիսոր, սցենարիստ Արտավազդ Փելեշյանի «Դրոշմման ժամանակը» երկհատորյակի շնորհանդեսը:

ԵՐԵՎԱՆ, սեպտեմբերի — Sputnik. Ցուցահանդեսում սովորականից աղմկոտ էր. յուրաքանչյուրը փորձում էր ավելի մոտ նստել բեմին: Եկել էին մասնակցելու աշխարհահռչակ ռեժիսոր Արտավազդ Փելեշյանի «Դրոշմման ժամանակը» երկհատորյակի շնորհանդեսին:

«Գիրք գրելու գաղափար եղել է թե՛ 30, թե՛ 20 և թե՛ 10 տարի առաջ, սակայն ամեն անգամ չի ստացվել ներկայացնել այն: Հայաստանի մշակույթի նախկին նախարարները խոստացել էին օգնել, բայց միայն Հասմիկ Պողոսյանը կատարեց խոստումը»,- ասել է Փելեշյանը՝ ելույթ ունենալով հավաքվածների առջև:

Презентация книги Время запечатления Артавазда Пелешяна
© Sputnik /
Արտավազդ Փելեշյանի «Դրոշմման ժամանակը» երկհատորյակի շնորհանդեսը

Փելեշյանն ամենահզոր երևույթը համարում է ժամանակը, որն անպարտելի է «իր նման փոքր մարդու համար»: Ինչ վերաբերում է «համր կինոյի» ժանրին, վարպետը խոստովանել է, որ քիչ բառեր է օգտագործում, որպեսզի խնայի հանդիսատեսի ժամանակը:

Ավելի վաղ Երևանում կայացած շնորհանդեսի ժամանակ Հայաստանի մշակույթի նախարար Հասմիկ Պողոսյանը խոստովանել էր, որ մաեստրոյի արվեստի մեծ երկրպագուն է, բայց ամենասիրելի ֆիլմը «Տարվա ժամանակներն» է: Պողոսյանն այդ ժամանակ ասել էր, որ Արտավազդ Փելեշյանն այնպես է «մոնտաժել» իր գիրքը, որ հասկանալու համար պետք է մի քանի անգամ կարդալ:

Երևանում և Մոսկվայում կայացած շնորհանդեսները կազմակերպվել են Հայաստանի մշակույթի նախարարության աջակցությամբ: «Դրոշմման ժամանակը» երկհատորյակը ԺՏՁՑ-ում ԱՊՀ անդամ երկրների 13-րդ միջազգային մրցույթում արժանացել է առաջին աստիճանի դիպլոմի:

Диплом первой степени Артавазда Пелешяна
© Sputnik /
«Դրոշմման ժամանակը» ԱՊՀ անդամ երկրների 13-րդ միջազգային մրցույթում արժանացել է առաջին աստիճանի դիպլոմի

Գրքի մոսկովյան շնորհանդեսը երևանյանից տարբերվում էր նրանով, որ Մոսկվայում չցուցադրվեց «Օրդֆիլմ» ընկերության հիմնադիր, ռեժիսոր Հայկ Օրդյանի «Կինոպեոտ. Արտավազդ Փելեշյան» ֆիլմը:

Խորհրդային հայ ռեժիսոր-վավերագրող, սցենարիստ, դերասան, ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, ՌԴ արվեստի վաստակավոր գործիչ Արտավազդ (Արթուր) Փելեշյանը ծնվել է 1938 թ.-ի փետրվարի 22-ին Գյումրիում։ Մինչև 1963 թվականը Փելեշյանն ապրել է Վանաձորում։ 1963-1967 թթ.-ին սովորել է ՎԳԻԿ-ի ռեժիսորական ֆակուլտետում (Լեոնիդ Կրիստիի արվեստանոց)։ Ուսանողական տարիներին նրա նկարահանած ֆիլմերը բազմաթիվ մրցանակներ են ստացել, իսկ նա մեծ ճանաչում է գտել կինեմատոգրաֆիստների կողմից։

Փելեշյանի ամենահայտնի ֆիլմը «Տարվա եղանակներն» է, որի օպերատորն է Միքայել Վարդանովը։ Փելեշյանի սցենարով Վարդանովը նաև բեմադրել է «Աշնանային հովվերգություն» ֆիլմը։ Փելեշյանի «Դիստանցիոն մոնտաժը» մոնտաժի զարգացման պատմության մեջ նոր քայլ էր։ 1988 թվականին հրատարակվել է «Իմ կինոն» գիրքը, որտեղ զետեղված են տեսական Փելեշյանի աշխատանքներն ու սցենարները։ Իր ֆիլմերում նա վերացրել է խաղարկայինի և վավերագրականի միջև սահմանը` երկուսն էլ մոնտաժելով իբրև իրական բանաստեղծական էություն։

Ուսանելու տարիներին Փելեշյանը նկարահանել է «Լեռնային պարեկ» (1964), «Մարդկանց երկիրը» (1966), «Սկիզբը» (1967) վավերագրական ֆիլմերը, որոնք առանձնանում են գեղարվեստական ուրույն ոճով և կինոլեզվի թարմ արտահայտչամիջոցներով։ 1969 թ.-ին Փելեշյանը նկարահանել է «Մենք» ֆիլմը, որը ստացել է Օբերհաուզենի միջազգային կինոփառատոնի պատվավոր դիպլոմ, որտեղ առաջին անգամ օգտագործել է «տարածական մոնտաժի» հիմնատարրերից։ Փելեշյանը նախընտրել է կարևոր կադրերը տեղադրել իրարից հեռու, որոնք հնչյունների ուղեկցությամբ հանդիսատեսի վրա ունենում են առավելագույն ներգործություն։ Կինոռեժիսոր Սերգեյ Փարաջանովը Փելեշյանին անվանել է «բացառիկ կինոհանճար»։

Գլխավոր թեմաներ

  • ՀՀ ԶՈւ զինծառայողներ

    Ադրբեջանական լրատվամիջոցները շարունակում են պնդել, որ Հայաստանի գերի ընկած քաղաքացի Կարեն Ղազարյանը դիվերսանտ է։ Համացանցում հայտնվել են լուսանկարներ, որոնք իբր ապացուցում են այդ փաստը։ Հայաստանի պաշտպանության նախարարությունը բացահայտել է ֆեյքը, իսկ Sputnik Արմենիային հաջողվել է շփվել լուսանկարում պատկերված մարդու հետ։

    305
  • Նիկոլ Փաշինյանը Դոնալդ Տուսկի հետ. Բրյուսել 12 հուլիսի 2018 թ.

    «Թավշյա» հեղափոխության անարյուն լինելը և բռնի ուժի բացակայությունը հիացմունքի արժանացավ թե ՛ Եվրոպայում, թե՛ ԱՄՆ–ում. բայց և այնպես՝ արևմուտքից ոչ ոք չի շտապում Հայաստանը ողողել նյութական օգնությամբ և գործարար ներդրումներով։ Դա պարզ է դարձել Փաշինյանի` Բրյուսել կատարած ուղևորությունից հետո, և դա հաստատել է Հայաստանում ԱՄՆ դեսպան Միլսը։

    158
  • Ռուբեն Հայրապետյան. ՀՖՖ նախագահ

    Մենք այժմ ֆուտբոլում ականատես ենք լինում բրոունյան շարժման։ Խառնաշփոթ ակումբներում, հակասություններ ֆեդերացիայի նախագահ Ռուբեն Հայրապետյանի վարքում. կանխատեսում են, որ նրա տեղը կզբաղեցնի Ազգային անվտանգության ծառայության տնօրենը, նա համաձայնում է, բայց ասում՝ կարող է պաշտոնը զիջել Յուրի Ջորկաեֆին։ Փորձենք հասկանալ։

    216