04:23 12 օգոստոսի 2020
Ուղիղ եթեր
  • USD485.32
  • GBP635.72
  • EUR572.14
  • RUB6.66
Ռուսաստան
Ստանալ կարճ հղումը
Sputnik Արմենիան` արևմտահայերենով (229)
187 0 0

Անասնաբոյժ Կարէն Դալլաքեան շատ կենդանիներ փրկած է, անոր ապաստարանին մասին շատ լաւ գիտեն Սիպիրի ու Ուրալի մէջ: Իսկ ապաստարանը հիմնած է դէպքէ մը ետք, երբ ծանօթացած է Ժորիկ անունով 5 ամսական վագրին հետ:

ԵՐԵՒԱՆ, 29 մայիսի — Sputnik. Չելեապինսկի բանուորական թաղամասին մէջ  գտնուող ապաստարանը փրկօղակ է Սիպիրի եւ Ուրալի կենդանիներուն համար: Ապաստարանի հիմնադիր Կարէն Դալլաքեան ոչ միայն կը բուժէ անոնց, այլեւ կը խնամէ, կը փրկէ կենդանիներու կեանքը:

«Ինծի  հիւանդ կենդանիներ կ՛ուղարկեն ամբողջ Ուրալէն ու Սիպիրէն: Ոմանց կը բուժենք ու բաց կը ձգենք, ոմանք ալ այլեւս չեն կրնար ապրիլ բնական պայմաններու մէջ: Ստիպուած եղանք ապաստարան բանալու հաշմանդամ դարձած վայրի կենդանիներու համար: Ապաստարանն այսօր միակն է Ուրալի մէջ», – ըսած է Դալլաքեան «Такие дела» ամսագրին տուած հարցազրոյցին:

Այսօր ապաստարանը 40 բնակիչ ունի, որոնցմէ մէկն ալ Լուսան Մառիսեանն է: Երեք տարի առաջ, երբ շատ ցուրտ ձմեռ էր, իսկ պետութիւնը չէր հոգացած գիշատիչներու կերային պաշարի հարցը, Մառիսեան սկսած էր գիւղամէջ դուրս գալ ու բռնել շուները: Բնակիչները ծուղակ  դրած էին շան բունին մէջ ու եռոտանի լուսանին բերած բժիշկ Դալլաքեանի մօտ: Հիմա ան այստեղ  կ’ապրի:

Այստեղ նաեւ արու աղուէսներ կան, որոնցմէ մէկը (անունը` Լեոնիա) մարդկային դաժանութեան զոհ  դարձած է: Կենդանաբանական այգիներէն մէկուն տէրերը ծնած օրէն աղուէսը պահած են կլոր ջրարանի  մէջ: Ան կառչած է կորնթարդ պատերէ, որուն հետեւանքով ալ թաթերը խեղաթիւրուած են, ու աղուէսը հաշմանդամ  դարձած է:

Ապաստարանին մէջ կարելի է նաեւ կոյր ջրարջի հանդիպիլ, որ տեսողութենէ զրկուած է լուսանկարչական սարքի արձակած լոյսէն: Մարդիկ գումար աշխատած են` կենդանիի հետ լուսանկարելով այգիի այցելուները: Ջրարջի կողքին ռախիտով հիւանդ գայլն է: Տէրը միսի փոխարէն շիլայով կերակրած է  անոր: Բնակիչներուն կը թուի, որ կան նաեւ վիրաւոր կարապներ, հիւանդ բադեր, այծեամի ձագեր, որոնց մօրը սպաննած են որսագողերը:

«Հիմա մենք կը պայքարինք Պենզայի շրջիկ կրկէսի հետ. անոնք էգ արջը կը պահէին փոքր վանդակի մէջ, ուր ան  նոյնիսկ շրջիլ չէր կրնար: Արջը կը թպրտար, կը հառաչէր, ամբողջ թաղամասը լսած է ատիկա: Մարդիկ ոստիկանութիւն եւ ԱԻՆ  կանչած էին, զանգած Կարէնին: Մենք գացինք, կ’ուզէինք տանիլ կենդանիները, բայց ոստիկանութիւնն կրկէսը ազատ արձակեց, քանի որ յանցագործութեան տարր չկար: Մենք դիմած ենք դատախազութիւն, մշակոյթի նախարարութիւն, պատասխանի կը սպասենք...», – խոստովանած է բժիշկ Դալլաքեանի օգնական Քաթիա Կարպենկոն:

Պատմութեան սկիզբը

Դալլաքեան կենդանիներու ապաստարանը հիմնած է Ժորիկ անունով վագրին հետ պատահած դէպքէն ետք : Ան բազմաթիւ այլ կենդանիներու հետ շրջիկ կենդանաբանական այգիի զոհ  դարձած է:

Օր մը երեկոյեան Սուերդլովսկի շրջանի անասնաբոյժներէն մէկը զանգած է Կարէնին ու ըսած, որ իր մօտ 42 աստիճան ջերմութեամբ եւ այտուցուած մռութով վագր  բերած են: Կենդանին 5 ամսական  եղած է, դնչին վրայ` մեծ վէրք, որմէ դիակի հոտ  փչած է, ծնօտը` ոլորուած, բորբոքումը հասած  եղած է ոսկրային հիւսուածքներուն: Պարզուած է` Ժորիկը դունչը ծակած է հաւի ոսկորով, որ կերակրած են զինք : Տեղի անասնաբոյժը չէ հասկցած խնդիրը ու հանած է ատամը` աւելի բարդացնելով կենդանիի վիճակը: Կարէնն առաջին օգնութիւն  ցոյց տուած է, հակապիոտիկ ներարկած ու տուն գացած, բայց չէ կրցած քնանալ: Լոյսը բացուելուն պէս սկսած է շրջիլ խանութներով` այծի կաթ գտնելու համար:

Зоозащитник Карен Даллакян с львицей Лолой, спасенной от усыпления челябинским реабилитационным центром защиты диких животных (21 октября 2016). Севастополь
© Sputnik / Макс Ветров
Կարեն Դալլաքյանը Լոլա առյուծի հետ

«Ժորիկի բուժումը կէս տարի տեւեց: Ան դունչէն կը պոկէր վիրակապերը, ջարդուփշուր կ’ընէր կահոյքը, կը պոկէր պաստառները: Կը յարձակէր իր փրկիչին վրայ, բայց ամէն ընթացակարգէ յետոյ վիճակը կը լաւնար: Եւ  օր մը հերթական վիրահատութենէն յետոյ լսուեցաւ. «մը՜ռռ–ա–ա»: Վագրերը այդպէս կը դիմեն մօրը: Ատկէ յետոյ ան արդէն կը քնանար Կարէնի կողքը: Անոնք միասին կը  նախաճաշէին, զբօսանքի կ’երթային ու թերթ կը կարդային», – նշուած է յօդուածին մէջ:

Կարէնը որոշեց վերադարձնել Ժորիկը, զանգահարեց կենդանաբանական այգիի տէրերուն: Անոնք եկան, տեսան վագրի վիրաւոր դէմքն ու ըսին. «այսպէս մարդոց ցոյց տալ չի կարելի, մենք զինք կը վերցնենք կէս տարի յետոյ կաշիին համար»:

Կարէնը զայրացաւ. երկու անգամ փրկած էր կենդանին, իսկ իրեն այդպիսի բան կ’ըսէին: Ժորիկի համար 150 հազար կ’ուզէին: Իսկ այդքան գումար Կարէնը չունէր: Այդ ժամանակ ան դիմեց Չելեաբինսկի բնակիչներուն, պատմեց վագրի պատմութիւնն ու խնդրեց փրկել անոր:

«Մարդիկ արձագանքեցին, նոյնիսկ պահանջուածէն շատ գումար ուղարկեցին: Այն, ինչ մնաց, ծախսուեցաւ միւս կենդանիներու բուժման վրայ: Իսկ մեր վագրը որոշակի ժամանակ անց տեղափոխուեցաւ տայգա, «Утес» վայրի կենդանիներու վերականգնողական կեդրոն: Այնտեղ ան հսկայական տարածք ունի, օդը մաքուր է, իսկ հարեւանութեամբ ալ եւս  ամուրեան վագր մը կայ, – պատմած է Կարէնը:

Անասնաբոյժն ամէն կենդանիի մէջ հոգի, սէր ու ջերմութիւն կը դնէ: Ծնունդով Երեւանէն է, հայրը մետաղագործ է, մայրը` կենսաբան: Երբ ան փոքր էր, հանգստեան օրերը կ’անցնէր կենդանաբանական այգիին մէջ: Այդ պատճառով ալ, երբ չընդունուեցաւ բժշկական համալսարան, առանց վարանելու մեկնեցաւ Վոլոգդա` անասնաբոյժի մասնագիտութիւն ստանալու համար: Փորձնական շրջանը անցաւ 1991 թուականին Երեւանի կենդանաբանական այգիին մէջ, սակայն յետագային դարձեալ տեղափոխուեցաւ Չելեաբինսկ:

թեմա:
Sputnik Արմենիան` արևմտահայերենով (229)

Ըստ թեմայի

Սեւանի ձուկի պահածոյի մասին բոլորն իմացած են. ի՞նչ թաքնուած է թիթեղեայ տարաներուն տակ
Թրքական դրուագաշարին մէջ հայը կը ներկայացուի որպէս ստոր եւ դաւաճան մարդ
Երեւանի մէջ կը պայքարին քաղցր բամբակին դէմ. ի՞նչ կը մտածեն վաճառողները. լուսանկարներ
Իրանական ընկերութիւնը մտադիր է Հայաստանի մէջ սմարթ հեռուստացոյցներու արտադրութիւն բանալ
թեգերը:
Ռուսաստան

Գլխավոր թեմաներ